Toplumsal yaşam için kuralların bulunması
kaçınılmazdır. Aile de toplumsal bir yapı olduğundan
aile yaşamının da kuralları bulunmalıdır. Bu kurallar
yalnızca ebeveynler tarafından konulur da çocuklardan
itaat beklenirse çeşitli sorunlarla karşılaşılabilir.
Kurallar ebeveynlerin kafasındaysa ve çocukların bundan
haberi yoksa yine sorun çıkması kaçınılmazdır.
Aile toplumsal yaşamın her yönüyle bir
modeli olduğuna göre; toplumsal yaşamda uyumlu ve
başarılı bireyler yetiştirmenin de en güzel yeridir.
Evinde kuralla taşınmamış, her istediğini yaptırmış
bir çocuğun daha sonra gireceği ilk toplumsal kurum
olan okulda uyumlu olması beklenebilir mi? Evinde
kurallarla tanışmamış bir çocuğun arkadaşının evinde
nasıl davranacağını bir düşünün.
Toplumsal yaşamda uyumlu ve başarılı
bir birey yetiştirmek istiyorsak evimizde ki kurallara
ihtiyacımız vardır.
Peki kuralları nasıl koymalıyız?
Çocukların katılımıyla; eğer çocuğumuz
5 yaşından büyükse kurallara uyum becerisi gösterebilir.
Bu nedenle 5 yaşından büyük çocuğu olan aileler ev
içi kurallarını hep beraber belirlemeli ve kararların
alınmasında çocukların da katılımcı olmasını sağlamalıdır.
Aile içinde söz sahibi olan çocuk bu kurallara uymada
çok daha istekli olacaktır.
“9.00’ da yatacaksın” diye bilgilendirilen
çocuğun davranışıyla, “Hadi bakalım sabah rahat kalkman
için kaçta yatman gerektiğini hesaplayalım” denilen
çocuğun davranışı ve o kurala sahip çıkışı aynı olmayacaktır.
Bazı aileler de çocuklarından beklentilerini
açıkça ifade etmediği için çocuklar ne yapmaları ve
yapmamaları konusunda deneme yanılma yoluyla öğrenirler.
Bu da aile içi çatışmaya yol açacağından ve ilişkileri
yıpratabileceğinden sakıncalıdır. Yetişkin olarak
bizim yaşamımızın bir parçası olan ama çocukların
henüz tanışmadığı kurallar ya da beklentiler muhakkak
çocuğa açıklanmalıdır.
Örneğin “ödevlerini zamanında yapmalısın
ve ödevini yapmadan okula gitmemelisin” bilgisi çocuğa
baştan verilmezse çocuk bunu zaman içinde öğrenecek
ve bu arada da olumsuz deneyimler yaşayabilecektir.
Ev içi kuralların uygulanmasındaki tutarlılıkda
çok önemlidir. Kişiden kişiye değişen kurallar ya
da annenin ayrı babanın ayrı uygulamaları mutlaka
sıkıntı yaratacaktır.
Anne “hadi artık yat derken, baba tamam
tamam bu diziyi de izlesin” derse kuralların uygulanması
elbette beklenemez. Ayrıca da ebeveynler arasındaki
bu tutarsızlık aile ilişkilerinin bütününe de yansır.
İlişkilerde ve kurallar da eşler arasındaki tutarlılık
kuralların ne olduğundan bile önemli. Çünkü çocuk
onun lehine karar veren ebeveyne yaklaşacak diğerinden
uzaklaşacaktır. Bu ise çocuğun kaçta yattığından ve
ödevini yapıp yapmamasından daha önemli bir sonuçtur.
Sevgi dolu ve huzurlu günler dileğiyle